Theo nghiên cứu nhà ở năm 2026 của CPA Canada, thị trường bất động sản Canada đang rơi vào trạng thái "mắc kẹt". Việc phần lớn chủ sở hữu nhà quyết định ở yên tại chỗ thay vì nâng cấp hoặc hạ cấp diện tích đã thắt chặt nguồn cung vốn đã hạn chế, đẩy nhiều người mua nhà lần đầu vào thế khó.

Chủ sở hữu nhà lựa chọn "án binh bất động"

Khảo sát quốc tế mới nhất cho thấy tâm lý dè chừng đang bao trùm các hộ gia đình đã có nhà:

55% chủ sở hữu có kế hoạch ở lại ngôi nhà hiện tại trong "tương lai gần".

Chỉ 10% đang có ý định tìm kiếm một ngôi nhà lớn hơn (upsize).

61% những người muốn chuyển đi đang bị gạt ra khỏi cuộc chơi — họ hoặc đang chờ giá cải thiện, hoặc không thể cân đối được bài toán tài chính.

Ông David-Alexandre Brassard, kinh tế trưởng của CPA Canada, nhận định: "Thị trường đang ngày càng trì trệ khi nhiều chủ sở hữu giữ lại những ngôi nhà khởi đầu (starter homes) lâu hơn dự kiến. Sự vận động hạn chế này đang làm giảm tỷ lệ luân chuyển và làm chậm hoạt động tổng thể của thị trường."

Bên cạnh đó, làn sóng hạ cấp diện tích (downsizing) ở người lớn tuổi cũng diễn ra rất khiêm tốn. Chỉ có 19% người trên 55 tuổi có kế hoạch này, khiến cơ hội gia nhập thị trường của những người mua lần đầu càng trở nên mong manh.

Sự lệch pha giữa cung và cầu

Nghiên cứu của CPA Canada nhấn mạnh sự mất cân đối nghiêm trọng giữa mong muốn của người dân và thực tế xây dựng:

Ưu tiên của người mua: Khoảng 50% những người chưa có nhà khao khát sở hữu nhà đơn lập hoặc nhà phố (townhouse).

Thực tế xây dựng: Các loại hình nhà ở kể trên chỉ chiếm khoảng 1/3 lượng công trình mới.

Thị trường căn hộ (Condo): Chỉ có 15% người chưa có nhà ưu tiên chọn căn hộ, và chưa đầy 1/10 số người được hỏi xem căn hộ hoặc nhà khởi đầu là bước đệm khả thi đầu tiên.

Sự lệch pha này phù hợp với các nghiên cứu rộng hơn về tình trạng thiếu hụt trầm trọng nhà ở thấp tầng và khoảng cách cơ cấu ngày càng tăng giữa nhu cầu và năng lực xây dựng mới trên toàn quốc.

Giấc mơ sở hữu nhà dựa vào hỗ trợ từ gia đình

Dù thị trường bế tắc, việc sở hữu nhà vẫn là mục tiêu cốt lõi của người dân Canada: 90% người dân đang sở hữu nhà hoặc hy vọng sẽ mua được nhà. Tuy nhiên, 46% thừa nhận quyền sở hữu ngày càng khó đạt được và 1/4 coi giá nhà hiện nay là quá cao.

Điểm đáng chú ý là sự thay đổi trong cách thức huy động tài chính:

Gần 60% chủ sở hữu nhà nhận được sự giúp đỡ tài chính để mua bất động sản đầu tiên.

1/3 trong số đó nhận được hỗ trợ trên 50.000 CAD.

71% chia sẻ chi phí nhà ở với đối tác hoặc người thân.

Bà Li Zhang, lãnh đạo về kiến thức tài chính tại CPA Canada, cho biết: "Con đường sở hữu nhà ngày càng phụ thuộc vào các yếu tố ngoài thu nhập. Với giá nhà cao và tăng trưởng lương chậm, đặc biệt là ở giới trẻ, nhiều người phải dựa vào sự hỗ trợ tài chính hoặc chia sẻ chi phí. Nếu không có sự trợ giúp đó, việc gia nhập thị trường trở nên khó khăn hơn đáng kể."

Nghiên cứu của CPA Canada được thực hiện trực tuyến bởi Leger từ ngày 20 đến 22 tháng 3 năm 2026 trên 1.525 người Canada từ 18 tuổi trở lên.