Dữ liệu mới nhất từ Cơ quan Thống kê Canada cho thấy doanh số bán lẻ đồ uống có cồn vừa ghi nhận năm sụt giảm thứ tư liên tiếp, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong hành vi người tiêu dùng. Sự thoái trào này diễn ra trong bối cảnh nhận thức về sức khỏe cộng đồng nâng cao và sự cạnh tranh gay gắt từ các phân khúc thay thế.

Đáng chú ý, báo cáo từ Cơ quan Thống kê Canada chỉ ra rằng doanh số tại các cửa hàng rượu đã giảm 1,6% trong năm tài chính 2025. Điều đáng nói là sự sụt giảm về sản lượng tiêu thụ vẫn diễn ra bất chấp việc các nhà bán lẻ đã điều chỉnh tăng giá bán thêm 1,6% (tính từ tháng 3/2024 đến tháng 3/2025) nhằm đối phó với áp lực lạm phát. Thực tế này phản ánh một quy luật kinh tế rõ rệt: nhu cầu đối với các mặt hàng không thiết yếu đang suy yếu khi thu nhập khả dụng của người dân bị thắt chặt bởi chi phí sinh hoạt leo thang.

Ở chiều ngược lại, trong khi ngành đồ uống có cồn chật vật tìm đầu ra, phân khúc cần sa giải trí lại ghi nhận sự tăng trưởng ấn tượng. Doanh thu từ các đại lý cấp tỉnh và cửa hàng bán lẻ đã tăng 6,1% (tương đương 0,3 tỷ CAD), đạt mức tổng 5,5 tỷ CAD trong niên độ 2024/2025. Sự hoán đổi vị thế này cho thấy một bộ phận người tiêu dùng, đặc biệt là giới trẻ, đang dần thay đổi thói quen giải trí sang các sản phẩm mới ít chịu định kiến về mặt sức khỏe hơn so với rượu bia truyền thống.

Trong một diễn biến liên quan, các chuyên gia kinh tế và xã hội học cho rằng hiện tượng này không chỉ gói gọn trong biên giới Canada mà đang trở thành xu hướng chung tại Bắc Mỹ và Châu Âu. Theo Giáo sư Rod Phillips từ Đại học Carleton, sự sụt giảm này được thúc đẩy bởi hai động lực chính:

Chính sách tài khóa và giá cả: Thuế tiêu thụ đặc biệt và chi phí sản xuất tăng cao đã đẩy giá rượu vượt quá ngưỡng chi trả ưu tiên của nhiều hộ gia đình.

Xu hướng "Thanh lọc cơ thể": Các cảnh báo từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và Bộ Y tế Canada về rủi ro bệnh tật đã khiến người tiêu dùng, tiêu biểu là thế hệ Gen Z, hình thành lối sống "tỉnh táo" hơn. Những sự kiện giải trí không cồn đang dần thay thế cho văn hóa quán bar truyền thống.

Xét về triển vọng dài hạn, sự suy thoái này đang đặt ra thách thức lớn cho lợi nhuận và cơ cấu việc làm trong ngành sản xuất rượu vang và đồ uống có cồn. Nếu xu hướng này tiếp tục duy trì, ngành công nghiệp rượu có thể sẽ phải đối mặt với một cuộc tái cấu trúc quy mô lớn, tương tự như những gì đã xảy ra với ngành công nghiệp thuốc lá hoặc amiăng trong quá khứ. Khi rượu bia dần bị coi là một mặt hàng tùy ý và có thể thay thế, tính bền vững của các doanh nghiệp trong lĩnh vực này sẽ phụ thuộc hoàn toàn vào khả năng thích ứng với hệ giá trị mới của người tiêu dùng.