Ngân sách liên bang đầu tiên của Thủ tướng Mark Carney đại diện cho một sự thay đổi trong chính sách so với Justin Trudeau, khi Đảng Tự do đặt cược rằng các khoản đầu tư lớn vào chuyển đổi kinh tế sẽ mang lại tăng trưởng rất cần thiết.

Kế hoạch chi tiêu được công bố hôm thứ Ba bao gồm hàng tỷ đô la cho cơ sở hạ tầng và các cơ hội thuế mới cho doanh nghiệp, cùng với các kế hoạch đã được phác thảo trước đó để giảm chi phí của chính phủ, bao gồm cả việc cắt giảm việc làm.

Các nhóm vận động hành lang doanh nghiệp, các tổ chức phi lợi nhuận và các nhóm khác đã dành vài tháng qua để đưa ra những đề xuất họ muốn thấy trong ngân sách, nhưng không có kế hoạch chi tiêu nào có thể giải quyết mọi hạng mục trong danh sách mong muốn của quốc gia.

Phramacare

Bộ trưởng Tài chính François-Philippe Champagne đã khẳng định trong bài phát biểu trước Hạ viện khi giới thiệu ngân sách rằng: “Xin để tôi nói rõ, thưa Chủ tịch, chúng ta đang bảo vệ các dịch vụ thiết yếu mà người dân Canada tin cậy, bao gồm chăm sóc trẻ em, chăm sóc nha khoa và bảo hiểm dược phẩm (pharmacare).”

Tuy nhiên, không có dấu hiệu nào trong Ngân sách 2025 cho thấy có thêm tiền cho chương trình Pharmacare ngoài khoản 1,5 tỷ CAD đã được phân bổ trong 5 năm cho dự án giai đoạn một vào năm 2024.

Cho đến nay, chính phủ liên bang đã chi hơn 60% số tiền $1,5 tỷ CAD đó. Chính phủ mới chỉ đạt được thỏa thuận với bốn tỉnh và vùng lãnh thổ để triển khai chương trình.

Thủ tướng Carney đã nói rằng ông cam kết hoàn tất thỏa thuận với các khu vực pháp lý còn lại nhanh chóng và công bằng nhất có thể, nhưng vẫn chưa rõ điều này sẽ được thực hiện như thế nào.

Chính Sách Môi Trường

Thủ tướng Carney đã bãi bỏ thuế carbon tiêu dùng ngay sau khi nhậm chức, đây là tín hiệu đầu tiên cho thấy chính phủ của ông sẽ áp dụng một cách tiếp cận khác đối với chính sách môi trường so với chính phủ Trudeau.

Người tiêu dùng đang chờ đợi sự rõ ràng về hai biện pháp quan trọng:

Hoàn thuế (rebate) đối với xe điện (EVs).

Các ưu đãi cho chủ nhà muốn làm cho ngôi nhà của họ tiết kiệm năng lượng hơn.

Nguồn vốn trước đây cho cả hai biện pháp này đều đã cạn kiệt sớm hơn dự kiến.

Thủ tướng Carney đã hứa hẹn về cả hai biện pháp này, nhưng các nhà sản xuất ô tô đang bực bội vì lời hứa hoàn tiền không thành hiện thực. Họ cho rằng người tiêu dùng đang chần chừ mua xe điện trong khi chờ đợi các khoản hoàn thuế này để giảm giá.

Hỗ Trợ Cụ Thể Theo Ngành

Các ngành công nghiệp bị ảnh hưởng nặng nề nhất bởi các chính sách thương mại của Tổng thống Mỹ Donald Trump, bao gồm thép và nhôm, ngành ô tô và gỗ xẻ, có lẽ đã hy vọng sẽ có các biện pháp bổ sung để giúp đỡ họ về mặt tài chính sau một năm khó khăn.

Một số nhà sản xuất sẽ được hưởng lợi từ việc mua sắm của chính phủ, vốn có ý định mua vật liệu của Canada cho cơ sở hạ tầng, xây dựng nhà ở và các dự án lớn khác.

Tuy nhiên, không có khoản tiền mới nào được phân bổ cho các công ty hoặc ngành công nghiệp bị ảnh hưởng bởi thuế quan.

Hỗ Trợ Cá Nhân

Các ngân sách liên bang trong quá khứ thường bao gồm các chương trình nhỏ có mục tiêu và các khoản tín dụng thuế mới cho các nhóm cá nhân người dân Canada. Tuy nhiên, kế hoạch chi tiêu năm nay của chính phủ cung cấp tương đối ít các biện pháp nhắm vào các cá nhân.

Sau khi hủy bỏ thuế carbon tiêu dùng và cắt giảm thuế thu nhập vào đầu năm nay, thay vào đó, ngân sách tập trung vào giảm chi phí tổng thể cho người dân Canada bằng cách tăng cường cạnh tranh và thúc đẩy nền kinh tế rộng lớn hơn.

Chính phủ liên bang đã cắt giảm thuế suất thu nhập cho bậc thấp nhất có hiệu lực từ ngày 1 tháng 7. Việc cắt giảm thuế này dự kiến sẽ mang lại khoản tiết kiệm lên tới $420 CAD/người mỗi năm vào năm 2026.

CTV News