Tuần lễ Quốc tịch Canada năm nay (diễn ra từ ngày 12 đến 18 tháng 4) mang một ý nghĩa lịch sử chưa từng có. Đây là lần đầu tiên ngày hội này có sự góp mặt của hàng triệu "tân công dân" là người Mỹ – những người vừa chính thức có quyền thừa kế quốc tịch Canada nhờ sự thay đổi mang tính bước ngoặt của luật pháp cách đây 4 tháng.
Luật mới: "Hồi sinh" quyền công dân qua nhiều thế hệ
Kể từ tháng 12 năm 2025, Canada đã chính thức gỡ bỏ giới hạn thế hệ đối với những người sinh ra ở nước ngoài có tổ tiên là người Canada. Điều này đồng nghĩa với việc:
Bất kỳ ai có tổ tiên là người Canada (cha mẹ, ông bà, cố nội/ngoại...) đều được công nhận là công dân Canada mặc định.
Quy định áp dụng cho tất cả các trường hợp sinh ra hoặc được nhận nuôi trước ngày 15/12/2025.
Sự thay đổi này đã mở ra "lối thoát" cho rất nhiều người Mỹ đang cảm thấy lạc lõng trước những biến động chính trị và xã hội tại quê nhà.
Câu chuyện về tấm "phao cứu sinh" mang tên Ancestry
Đối với Susan, một nhà nghiên cứu tại Vermont, việc Canada mở rộng luật quốc tịch giống như một phép màu. Từng từ bỏ ý định định cư vì quy trình chọn lọc thường trú nhân (PR) quá khắt khe, Susan giờ đây bỗng nhiên trở thành công dân song tịch Mỹ - Canada chỉ nhờ tra cứu phả hệ.
Dòng họ "Forrest" (nguyên gốc là "La Forêt") từ Quebec của bà chính là chìa khóa. Với hồ sơ phả hệ có sẵn, Susan chỉ mất vài tuần để thu thập giấy tờ và nộp đơn xin Chứng nhận Quốc tịch (Proof of Citizenship). Dự kiến vào mùa thu này, bà sẽ cầm trên tay tấm hộ chiếu Canada – biểu tượng của sự tự do và một "mái nhà" thứ hai bình yên hơn.
Quyền lợi của việc sở hữu song tịch Mỹ - Canada
Việc trở thành công dân Canada theo huyết thống không chỉ là danh nghĩa, mà còn mang lại những đặc quyền thực tế cực kỳ giá trị:
Quyền lợi kép: Hưởng đầy đủ quyền cư trú, làm việc, học tập và chăm sóc y tế tại cả hai quốc gia phát triển nhất Bắc Mỹ.
Không gánh nặng thuế: Khác với Mỹ, Canada không đánh thuế dựa trên quốc tịch. Điều này có nghĩa là công dân Canada sống tại Mỹ không phải nộp thuế cho Canada trừ khi họ phát sinh thu nhập tại đây.
Tấm hộ chiếu quyền lực: Dễ dàng di chuyển và nhận được sự bảo hộ ngoại giao từ hai chính phủ hàng đầu thế giới.
Làm thế nào để biết bạn đã là người Canada?
Nhiều người Mỹ có gốc gác từ New England hoặc mang những họ có nguồn gốc Pháp-Canada thường có khả năng cao sở hữu quốc tịch này mà không hề hay biết. Quy trình xác lập quyền công dân gồm 3 bước đơn giản:
Bước 1: Truy vết phả hệ. Tìm kiếm các dấu hiệu tổ tiên từng sinh sống hoặc sinh ra tại Canada qua giấy khai sinh, hồ sơ rửa tội hoặc hôn thú.
Bước 2: Sử dụng công cụ tính toán. Kiểm tra sơ bộ khả năng hội đủ điều kiện qua các công cụ tính quốc tịch theo huyết thống (Citizenship by Descent Calculator).
Bước 3: Nộp đơn xin Chứng nhận. Gửi hồ sơ minh chứng dòng máu tới Bộ Di trú Canada để nhận chứng chỉ chính thức, sau đó dùng chứng chỉ này để làm hộ chiếu.
Giấc mơ Canada giờ đây không còn xa vời với những bài thi điểm số CRS hay quy trình bảo lãnh phức tạp. Đôi khi, tấm vé định cư ấy đã nằm sẵn trong chính cây phả hệ của gia đình bạn, chỉ chờ được đánh thức.ản tin chuyên mục Di trú Bắc Mỹ - Cập nhật tháng 4/2026.
