Kể từ khi Canada thay đổi luật quốc tịch vào tháng 12 năm ngoái, hàng triệu người Mỹ đã nhận ra họ và con cái nghiễm nhiên trở thành công dân song tịch Mỹ - Canada. Tuy nhiên, quyền lợi này không tự động áp dụng cho tất cả các thành viên trong gia đình, đặc biệt là vợ hoặc chồng.

Quốc tịch theo huyết thống không áp dụng cho hôn nhân

Mặc dù bạn có thể trở thành công dân Canada nhờ tổ tiên, nhưng vợ/chồng hoặc bạn đời (common-law partner) của bạn không tự động có quốc tịch. Quốc tịch Canada theo diện thừa kế chỉ áp dụng cho dòng máu và việc nhận con nuôi, không áp dụng thông qua kết hôn.

Cơ hội định cư cho người thân qua diện bảo lãnh

Dù không có quốc tịch ngay lập tức, vợ/chồng của bạn vẫn có thể định cư tại Canada thông qua diện bảo lãnh gia đình (Family Sponsorship):

Vợ/chồng và con chung: Bạn có thể bảo lãnh bạn đời sau khi đã có Chứng nhận Quốc tịch Canada. Đối với con chung của hai người, chúng vốn đã là công dân Canada theo huyết thống và chỉ cần làm thủ tục xin cấp chứng nhận quốc tịch riêng.

Gia đình tái hôn (Blended family): Con riêng của vợ/chồng không tự động có quốc tịch, nhưng bạn có thể bảo lãnh chúng theo diện con phụ thuộc (dưới 22 tuổi, hoặc trên 22 tuổi nếu phụ thuộc tài chính do khuyết tật).

Các mối quan hệ khác: Bạn có thể bảo lãnh bạn đời sống chung (cohabitated ít nhất 12 tháng) hoặc bạn đời không thể sống chung do rào cản khách quan (conjugal partner).

Điều kiện để trở thành người bảo lãnh

Để thực hiện việc bảo lãnh, bạn cần đáp ứng các tiêu chuẩn sau:

Có Chứng nhận Quốc tịch: Bạn phải nộp đơn xin cấp chứng chỉ này với các bằng chứng về tổ tiên (khai sinh, hồ sơ rửa tội, điều tra dân số...). Thời gian xử lý hiện tại khoảng 10 tháng.

Kế hoạch cư trú: Bạn phải đang sống tại Canada hoặc chứng minh được kế hoạch sẽ định cư tại Canada khi người thân trở thành thường trú nhân.

Độ tuổi và tài chính: Từ 18 tuổi trở lên và cam kết hỗ trợ tài chính cho người thân trong một khoảng thời gian quy định.

Khu vực đặc thù: Nếu định cư tại Quebec, bạn sẽ phải đáp ứng các yêu cầu riêng biệt và thời gian chờ đợi có thể lâu hơn.

Những lưu ý quan trọng để tránh bị từ chối

Có hai rào cản lớn nhất có thể khiến đơn bảo lãnh bị bác bỏ:

Lý lịch tư pháp: Người được bảo lãnh không được có tiền án tiền sự. Nếu có, cần thực hiện các thủ tục phục hồi tư cách đạo đức (criminal rehabilitation) từ sớm.

Tình trạng sức khỏe: Các bệnh lý gây tốn kém quá mức cho hệ thống y tế Canada có thể dẫn đến việc từ chối đơn. Người thân nên lưu trữ hồ sơ điều trị chi tiết để giảm thiểu rủi ro này.

Một lợi thế lớn: Việc sở hữu quốc tịch Canada đối với công dân Mỹ không làm phát sinh nghĩa vụ thuế mới, vì Canada không đánh thuế dựa trên quốc tịch như Hoa Kỳ.